Dossier pédagogique · contenu historique préservé

Alphabets et écritures de l’Antiquité

Comparer les systèmes qui ont servi à noter l’égyptien, les langues sémitiques, le grec et les langues de la Mésopotamie sans confondre alphabet, syllabaire et logogrammes.

Hiéroglyphes, cunéiforme et alphabet phénicien réunis dans un atelier d’étude

Réponse directe

Toutes les écritures anciennes sont-elles des alphabets ?

Non. Un alphabet emploie un petit ensemble de signes pour noter les sons élémentaires d’une langue. Les hiéroglyphes égyptiens combinent phonogrammes, logogrammes et déterminatifs ; le cunéiforme associe notamment syllabes et mots ; l’alphabet phénicien note surtout des consonnes. Les tableaux historiques conservés ci-dessous permettent de comparer les formes, mais ils doivent être lus avec cette différence fondamentale en tête.

Accéder au guide des écritures anciennes.

  • URL conservéeLa page historique reste à sa place.
  • Contenu préservéLe document original est disponible ci-dessous.
  • Lecture mobileLes grands tableaux défilent dans leur propre cadre.

Quatre repères pour bien lire le dossier

Égypte

Hiéroglyphes

Un système mixte dans lequel un signe peut noter un son, un mot ou préciser une catégorie de sens.

Levant

Alphabet phénicien

Vingt-deux signes consonantiques qui ont joué un rôle majeur dans l’histoire des alphabets méditerranéens.

Mésopotamie

Cunéiforme

Une technique d’écriture sur argile utilisée pour plusieurs langues et fondée sur un vaste répertoire de signes.

Monde grec

Alphabet grec

Une adaptation de traditions alphabétiques levantines avec une notation explicite des voyelles.

Tableaux historiques complets des alphabets de l’Antiquité

Retour au Dictionnaire

Quelques  Alphabets  de l’antiquité

Retour au Dictionnaire

Deco1

                                                              ÉGYPTE ASIE MINEURE GRÈCE MÉSOPOTAMIE SYRIE/PALESTINE PERSE

Accueil du Site

Nous contacter

Imprimer la page

Plan général du site

 

     

 

Alphabet Egyptien

Alphabet

Proto-

Cananéen

Alphabet Phénicien

Alphabet

Nabatéen

Alphabet

Proto-Hébraïque

Alphabet

Samaritain

Alphabet

Araméen

Alphabet

Hébreu

Alphabet Syriaque

Alphabet Grec

Alphabet

Grec

Ancien

Alphabet

 Lydien

Alphabet

Lycien

Alphabet

Carien

Alphabet  

Ougaritique

Alphabet  

Perse ancien

Alphabet

arabe

Alphabet

Latin ancien

Alphabet

Latin

Nom

Représentation

Phonétique

Signification

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

א

Alphabets anciens

Α α

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens A

Alphabets anciensÃ

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciensĀ

ء

Alphabets anciens

 A  a

Aleph  Ālaph  Alep  ‘alef

‘Ālaph   Alif  ‘alp  Alpha 

ʔ

 bœuf

 Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

ב

Alphabets anciens

Β β

 

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens B

Alphabets anciens  β

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciensBa

Alphabets anciens

B  b

Bet  Bēth  Vet  Bêta  Beyt  Ba

b

 maison

 Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

ג

Alphabets anciens

Γ γ

Alphabets anciens G

Alphabets anciens CH

Alphabets anciensG

Alphabets anciensC

Alphabets anciens

 

Alphabets anciensAlphabets anciens

Alphabets anciensGa   Alphabets anciens Gu

Alphabets anciens  Ča   Alphabets anciens  Ġa

Alphabets anciens

C c 

G g

Gimel  Gamal  Gāmal gaml  Gamma  Ga

ɡ, ɣ, ʤ, ʒ

 chameau

Alphabets anciens

 

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

ד

Alphabets anciens

Δ δ

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens  Da   Alphabets anciensDi

Alphabets anciensDu

Alphabets anciens

D  d

Dalet  Dal  Da  Dālath  dāleth  Daleth  Daled  digg  Delta

d , ð

 porte

Alphabets anciens      Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

ה 

Alphabets anciens

Ε ε

Alphabets anciensE/Ē

Alphabets anciensE

Alphabets anciens

Alphabets anciensE

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciensa

Alphabets anciens

E  e

Ha  Hé  haw  Ḫa 

Ho  Epsilon  He

h

battant

Alphabets anciens

  

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

ו 

Alphabets anciens

Υ υ

Alphabets anciensU/Y

Alphabets anciens Alphabets anciens F

Alphabets anciensV

Alphabets anciens W

Alphabets anciens  Y

Alphabets anciens  Ù

Alphabets anciensU

Alphabets anciens  W

Alphabets anciens

Alphabets anciens Ū   Alphabets anciensFa

Alphabets anciensWa

Alphabets anciensU

Alphabets anciens V

 F f, U u,

V v,
W w,

Y y

Waw  wāw  Vav   Wa

Wo  vau  upsilon

w, v, o, u

hameçon

 Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

ז 

Alphabets anciens

Ζ ζ

Alphabets anciens

 

Alphabets anciens

 

Alphabets anciens

Alphabets anciensZa

Alphabets anciens

Z  z

Zayin  Zayn  Zain  zen  Zayn  ziqq  Zêta  Za

z, Zd, Dz

arme

Alphabets anciens     Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

ח 

Alphabets anciens

Η η

Alphabets anciens

 

Alphabets anciens

 

Alphabets anciens

Alphabets anciensHa

Alphabets anciens

H  h

ē

Heth  Ħa  Het  ēth et #      Khet  Kheth  Chet Cheth  Hota  Êta

ħ , χ , x

mur

Alphabets anciens

 

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

ט 

Alphabets anciens

Θ θ

Alphabets anciens

 

 

 

Alphabets anciens

Alphabets anciensTa

 

 

Teth aa  ēth  ēth  Teth  ēt Tet  ā’ Thêta Țet  Ta

tˤ

roue

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

י

Alphabets anciens

Ι ι

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens I

Alphabets anciens Í

Alphabets anciens

Ī   Alphabets anciensYa

Alphabets anciens

I i  Ï ï 

J j

Yodh Yaa Yōdh Yud  Yod  Yud’ yad  

 Yā’ Yod  Iota

j , i , e

main 

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

כ

Alphabets anciens

Κ κ

 

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets ancienska   Alphabets anciensKu

Alphabets anciens

K  k

Kaph  Kaf  Kāph  Ka  

Kap  Kappa

k , x

paume 

 

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

ל

Alphabets anciens

Λ λ

Alphabets anciens

Alphabets anciens  Alphabets anciensλ

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciensLa

Alphabets anciens

L  l

Lam  Lāmadh  Lamed  La Lamedh  Lām  lāmedh  Lambda

l

bâton

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

מ

Alphabets anciens

Μ μ

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens  M

Alphabets anciens  Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciensMa   Alphabets anciens

Alphabets anciensMǚ

Alphabets anciens

M  m

Meem  Mīm  Ma  Mem mēm  Mu

m

eau

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

נ

 Alphabets anciens

Ν ν

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens  Ñ

Alphabets anciensNAlphabets anciensÑ

Alphabets anciens

Alphabets anciensNa   Alphabets anciens

Alphabets anciens

N  n

Noon  Nūn  naš  Nú  Na

nun  Nu

n

 serpent

Alphabets anciens    Alphabets anciens

 

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

ס

Alphabets anciens

Ξ ξ XI

Χ χ CHI

Alphabets anciens

 

Alphabets anciens

Alphabets anciensX

Alphabets anciens

Alphabets anciens Sa

 

Alphabets anciensKs

X  x

Ks, Kh, Ch

Samekh  Sa Samech  Samek  Khi  Xi  Ksi

Semkath  Simketh sāmekh   Chi  

s

 poisson

Alphabets anciens

 

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

ע

Alphabets anciens

Ο ο O

Ω ω Ō

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

 

ﻋـ

Alphabets anciens

O  o

Ō  Ō

Ayin  ‘in  Ē  ‘aym  ‘en Ain  Omicron  Oméga

ʕ

œil

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

פ

Alphabets anciens

Π π Pi

Ф φ Phi

Ψψ Psi

Alphabets anciens P

Alphabets anciens PH

 

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciensPa

ﻓـ

Alphabets anciens

P  p

Ph

Ps

Pe  Pei  Pa  Pē  fā’  Fa

 pi’t  Pu  Pi  Phi

p , f  , w

bouche

 

 

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

צ 

Alphabets anciens

Alphabets anciens

 

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

 

 

 

Tsade  ādhē  ādē  Tzadi   Sadhe  ād Șade Tzaddik Tsadi  San

sˤ

 papyrus

 

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

ק

Alphabets anciens

Alphabets anciens

 

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciensQa   Alphabets anciensQra

Alphabets anciens

 Q  q

Qoph  Qaf  Qa  Qōph Qop Kuf  Qāf  qāf  qup  Qopa  Kof Koppa

K’, q

singe 

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

ר 

Alphabets anciens

Ρ ρ

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens Ra   Alphabets anciensRu

Alphabets anciens

 R  r

Rh

Resh  Ra  Rēš 

reš  ra’s  Rasha  Rho

r / ɾ / ʁ / ʀ

tête 

Alphabets anciens    Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

ש 

Alphabets anciens

Σ σ ς

 

Alphabets anciensŚ

Alphabets anciens S

Alphabets anciens

Alphabets anciens  Š

Alphabets anciensŚ

Alphabets anciens

Alphabets anciens Ša

Alphabets anciens

 S  s

Shin  Šīn  Šin  Sheen šimš  Sigma

ʃ / s

dent

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

Alphabets anciens

ת

Alphabets anciens

Τ τ

Alphabets anciens

Alphabets anciens  Alphabets anciens

Alphabets anciens t

Alphabets anciensT

Alphabets anciens  t

Alphabets anciensT

Alphabets anciens

Alphabets anciensTa   Alphabets anciensTu

Alphabets anciens

T  t

Taw  Ta  tāw  Tav  Tu 

 Tā’  To  Tau

t , θ, s

 marque

 

 

 

Info Pour d’autres détails voir : Les alphabets du monde  (Omniglot.com)

 

 

 

HAUT de PAGE
Retour au Dictionnaire     Copyright © Antikforever.com Retour au Dictionnaire